Wraz z ciągłą poprawą standardów życia dieta niemowląt uległa jakościowej zmianie. Dostępne są nie tylko różnorodne produkty spożywcze, ale także produkty oznaczone jako importowane, całkowicie naturalne i bogate w składniki odżywcze. W połączeniu z troskliwą codzienną opieką rodziców dzisiejsze maluchy wydają się mieć coraz jaśniejszą cerę i rumiane policzki! Niektóre matki czule nazywają swoje dzieci „małymi wróżkami” lub „małymi ślicznotkami o świeżej cerze”.Nie zdają sobie sprawy, że specyficzne cechy metaboliczne niemowląt oznaczają, że nadmierna bladość może w rzeczywistości sygnalizować niedokrwistość z niedoboru żelaza!
Niedokrwistość z niedoboru żelaza często dotyka dzieci poniżej drugiego roku życia. Przed diagnozą często występuje długotrwała faza utajona, w której poziom hemoglobiny wydaje się normalny, ale występują znaczące skutki dla rozwoju — głównie z powodu niedoboru żelaza w diecie.Prawie 20-letnie międzynarodowe badania wskazują, że niedokrwistość z niedoboru żelaza we wczesnym dzieciństwie może spowodować nieodwracalne szkody w rozwoju poznawczym i fizycznym. Jakie są więc objawy niedokrwistości u niemowląt? Co ją powoduje? Jak można jej zapobiegać na wczesnym etapie? Dzisiaj wspólnie spróbujemy odpowiedzieć na te pytania.
I. Objawy niedokrwistości u niemowląt
„Niedokrwistość” nie oznacza po prostu niewystarczającej objętości krwi, ale raczej znaczne zmniejszenie liczby czerwonych krwinek lub stężenia hemoglobiny w jednostce objętości krwi.Zgodnie ze standardami Światowej Organizacji Zdrowia: niemowlęta w wieku od 6 miesięcy do 6 lat z poziomem hemoglobiny poniżej 110 g/l lub dzieci w wieku od 6 do 14 lat z poziomem poniżej 120 g/l są diagnozowane z niedokrwistością. Wczesny niedobór żelaza u niemowląt może nie wykazywać żadnych zewnętrznych objawów, ale stan zdrowia jest już zagrożony. Ponadto niedokrwistość u niemowląt nie ma bezpośredniego związku z wielkością ciała; wiele pulchnych dzieci również cierpi na niedokrwistość.Objawy niedokrwistości u niemowląt obejmują: stopniowe blednięcie skóry i błon śluzowych, dotykające przede wszystkim twarz, a w szczególności usta i paznokcie; zmęczenie fizyczne, obniżony poziom aktywności, zawroty głowy, szumy uszne, osłabienie funkcji odpornościowych oraz zapalenie jamy ustnej, które może prowadzić do nawracających infekcji i przeziębień; w niektórych przypadkach pica (np. apetyt na ziemię, kurz ze ścian, kredę lub popiół węglowy);Ponadto anemia może powodować niedotlenienie tkanki mózgowej, prowadząc do zmian neurologicznych. Do konkretnych objawów należą zawroty głowy, osłabienie kończyn, słaba koncentracja, obniżona zdolność rozumienia, spowolnienie reakcji i zaburzenia pamięci. Bez szybkiego leczenia anemia może ostatecznie wpłynąć na rozwój intelektualny niemowlęcia.
II. Przyczyny anemii u niemowląt
1.Niewystarczające spożycie żelaza: Najczęstszą przyczyną niedokrwistości z niedoboru żelaza jest niewystarczające spożycie żelaza. Niemowlęta urodzone o czasie otrzymują od matek zapasy żelaza wystarczające do zaspokojenia ich potrzeb przez pierwsze 4-6 miesięcy po urodzeniu. Jednakże, jeśli niemowlę pozostaje karmione wyłącznie piersią po upływie sześciu miesięcy bez terminowego wprowadzenia pokarmów uzupełniających bogatych w żelazo, a zawartość żelaza w mleku matki gwałtownie spada po czterech miesiącach, może to prowadzić do niedokrwistości u niemowlęcia.
2. Szybki wzrost i rozwój: Okres niemowlęctwa i dojrzewania to dwa główne okresy intensywnego wzrostu w rozwoju człowieka. Na przykład roczne niemowlę może potroić swoją masę urodzeniową. Ten przyspieszony wzrost wymaga znacznego zapotrzebowania na żelazo. Brak szybkiego wprowadzenia pokarmów bogatych w żelazo może łatwo spowodować niedokrwistość u niemowląt.
3. Nadmierna utrata żelaza: Przewlekła biegunka, krew w stolcu spowodowana alergiami jelitowymi i nawracające infekcje zmniejszają wchłanianie żelaza, jednocześnie zwiększając jego zużycie, co prowadzi do niedokrwistości. Obfite krwawienia miesiączkowe w okresie dojrzewania są również częstą przyczyną niedokrwistości u dziewcząt w tym wieku.
III. Zapobieganie niedokrwistości u niemowląt
1. Terminowe wprowadzenie pokarmów uzupełniających bogatych w żelazo: ① Niemowlęta karmione piersią: Mleko matki zapewnia wysoką biodostępność żelaza, dlatego po porodzie należy kontynuować karmienie piersią.Po sześciu miesiącach, kiedy zapasy żelaza zostaną wyczerpane, należy wprowadzić pokarmy uzupełniające wzbogacone żelazem, takie jak płatki ryżowe wzbogacone żelazem, stopniowo wprowadzając pokarmy bogate w żelazo, takie jak mięso, ryby, wątroba zwierzęca, produkty krwiopochodne i żółtka jaj. ② Niemowlęta karmione mieszanką: Należy wybierać mieszanki dla niemowląt wzbogacone żelazem i zapewnić terminowe wprowadzenie pokarmów bogatych w żelazo po rozpoczęciu karmienia pokarmami stałymi. Należy unikać karmienia wyłącznie mlekiem krowim przed ukończeniem pierwszego roku życia.
2. Poprawa wchłaniania i transportu żelaza: Witamina A poprawia wchłanianie, transport i dystrybucję żelaza w organizmie, wspomagając funkcje krwiotwórcze. Działa jako aktywator kofaktorów biorących udział w syntezie glikozylacji ferrytyny, poprawiając w ten sposób stan odżywienia żelazem.
Badania medyczne analizujące poziom witaminy A i ryzyko wystąpienia niedokrwistości wskazują, że dzieci z niedoborem witaminy A są bardziej podatne na niedokrwistość. Niedobór witaminy A jest niezależnym czynnikiem ryzyka wystąpienia niedokrwistości, a niedokrwistość z niedoboru żelaza współwystępuje z niedoborem witaminy A. Samo suplementowanie żelaza czasami daje nieoptymalne wyniki w leczeniu niedokrwistości.
Dlatego też jednoczesna suplementacja witaminą A wraz z terapią żelazem aktywnie wspomaga korektę niedokrwistości. Pediatrzy zalecają rutynowe podawanie kropli witaminy AD Yikexin od 15 dnia po urodzeniu do trzeciego roku życia. Schemat ten skutecznie zapobiega krzywicy i niedokrwistości z niedoboru żelaza, jednocześnie kompleksowo wzmacniając odporność niemowląt.
Ponadto pokarmy bogate w witaminę C zwiększają wchłanianie żelaza. Posiłki powinny zatem zawierać zarówno mięso, jak i warzywa, z naciskiem na dostarczanie niemowlętom owoców i warzyw bogatych w witaminę C.
3. Zapewnienie zbilansowanego odżywiania: Codzienna dieta niemowląt musi priorytetowo traktować równowagę żywieniową. Należy niezwłocznie reagować na wybredne nawyki żywieniowe, włączając do diety pokarmy o wysokiej zawartości żelaza i biodostępności, zapewniając odpowiednie spożycie produktów pochodzenia zwierzęcego i roślin strączkowych.Produkty bogate w żelazo to między innymi ostrygi, wątróbka drobiowa, wołowina, kurczak, tuńczyk, wieprzowina, krewetki, płatki zbożowe wzbogacone żelazem, soja, soczewica, czarna fasola, tofu i szpinak.
4. Regularne wizyty kontrolne u pediatry: Pediatrzy szczegółowo omawiają z rodzicami nawyki żywieniowe dziecka, szybko identyfikują potencjalne czynniki ryzyka, udzielają rodzicom wskazówek dotyczących odpowiedniego żywienia i przeprowadzają kompleksowe badania w celu zapobiegania anemii.