Afwasmiddel, een veelgebruikt huishoudelijk schoonmaakmiddel. Zacht maar effectief, produceert een fijn schuim dat snel vet afbreekt, vuil verwijdert en bacteriën elimineert. Het reinigt grondig zonder residu achter te laten, laat een subtiele fruitige geur achter en herstelt voorwerpen tot een onberispelijke, glanzende afwerking. Regelmatig gebruik zorgt voor huishoudelijke hygiëne en voorkomt de verspreiding van ziekteverwekkers. Maar wat zijn de mogelijke gevaren van frequente blootstelling aan afwasmiddel?
Experimentele rapporten geven aan dat detergenten voornamelijk afhankelijk zijn van oppervlakte-actieve stoffen voor hun reinigende kracht.Het inslikken van ongeveer 100 gram oppervlakteactieve stoffen in één keer kan levensbedreigend zijn. Zelfs kleine dagelijkse ophopingen van wasmiddelresten op voedsel of keukengerei kunnen na verloop van tijd de lever beschadigen. Frequente gebruikers hebben vaak last van een droge, gebarsten en trekkerige huid op hun handen, omdat oppervlakteactieve stoffen de natuurlijke oliën verwijderen. Dit geldt met name voor krachtige schuurpoeders en toiletreinigers, waarvan de chemische bestanddelen schadelijker zijn voor de huid.
Sommige mensen mengen verschillende reinigingsmiddelen en ontsmettingsmiddelen in de veronderstelling dat dit de reinigende werking versterkt, zonder te beseffen dat dit een groter gezondheidsrisico met zich meebrengt. Deskundigen waarschuwen dat toiletreinigers nooit mogen worden gecombineerd met bleekpoeder of ontsmettingsmiddelen, omdat dit aanzienlijke hoeveelheden giftig ammoniakgas kan veroorzaken. Dit gas veroorzaakt irritatie van de ogen, neus en keel en kan in ernstige gevallen brandwonden aan de longen veroorzaken.
Veel mensen denken ten onrechte dat het gebruik van meer afwasmiddel bacteriën uit serviesgoed verwijdert. Dit is onjuist. Gewone afwasmiddelen die in de handel verkrijgbaar zijn, hebben geen desinfecterende eigenschappen; ze verwijderen slechts mechanisch enkele bacteriën met een zeer lage werkzaamheid. Omgekeerd zijn ze een broedplaats voor bacteriën die via wasmiddelresten op het serviesgoed het lichaam kunnen binnendringen.
1. Huidbeschadiging
Wanneer de huid in contact komt met afwasmiddelen, schoonmaakmiddelen of toiletreinigers, kunnen de zure of alkalische stoffen daarin vocht uit het huidweefsel onttrekken. Dit zorgt ervoor dat eiwitten in de huidstructuur coaguleren of denatureren, wat direct leidt tot huidbeschadiging.
2. Schade aan het zenuwstelsel
Kunstmatig gesynthetiseerde aromatische verbindingen in sommige luchtverfrissers kunnen chronische neurotoxiciteit veroorzaken, wat leidt tot symptomen zoals duizeligheid, misselijkheid, braken en verlies van eetlust. Giftige stoffen in insecticiden en harsen die met dichloorvos zijn behandeld om vliegen en andere vliegende insecten te doden, kunnen het zenuwstelsel vergiftigen en kanker veroorzaken.
3. Schade aan het voortplantingssysteem
De meeste chemische verdunners en reinigingsmiddelen bevatten chloriden. Overmatige chloriden kunnen het menselijke voortplantingssysteem beschadigen, met name het vrouwelijke voortplantingssysteem.Zo kunnen ftalaten in schoonmaakmiddelen de ovariële functie bij vrouwen aantasten, wat kan leiden tot onregelmatige menstruaties en een verstoorde ovulatie. Tijdens de vroege zwangerschap kunnen bepaalde chemicaliën in wasmiddelen ook een risico vormen voor misvormingen bij de foetus.
4. Aantasting van de werking van het immuunsysteem
Chemische stoffen in verschillende reinigingsmiddelen kunnen direct of indirect in het lichaam terechtkomen. Wanneer het immuunsysteem niet in staat is om deze stoffen af te breken, hopen schadelijke componenten zoals fluorescerende middelen en bleekmiddelen zich op lange termijn op in het lichaam. Dit leidt tot vergiftiging, aantasting van de werking van het immuunsysteem en vermindering van de weerstand van het lichaam.
5. Schade aan het bloedsysteem
Langdurige blootstelling aan grote hoeveelheden giftige stoffen die in de bloedbaan terechtkomen, kan leiden tot ophoping van toxines en andere lichaamsfuncties aantasten. Langdurige inademing van naftaleendampen die worden uitgestoten door giftige mottenballen kan bijvoorbeeld leiden tot chronische vergiftiging, waardoor de hematopoëtische functie van het beenmerg wordt onderdrukt en bloedarmoede en verminderde leverfunctie ontstaan.
Daarom moeten vrouwen meer inzicht krijgen in de ingrediënten en de werking van verschillende schoonmaakmiddelen. Dagelijkse blootstelling moet zoveel mogelijk worden beperkt, bijvoorbeeld door rubberen handschoenen te dragen bij het doen van de was. Als het lichaam in contact komt met chemicaliën, spoel dan onmiddellijk grondig met schoon water. Vermijd het mengen van meerdere schoonmaakmiddelen en zorg voor voldoende ventilatie door regelmatig de ramen in woonruimtes open te zetten. Als er tijdens het gebruik van schoonmaakmiddelen bijwerkingen zoals duizeligheid of allergische symptomen optreden, zoek dan onmiddellijk medische hulp.