W ciągu życia odporność przechodzi przez różne fazy. Okres przed ukończeniem szóstego roku życia nazywany jest „fizjologicznym stanem niskiej odporności”, podczas którego niemowlęta mają słabą odporność i są bardzo podatne na choroby.Przed ukończeniem szóstego miesiąca życia niemowlęta czerpią odporność z mleka matki, które zawiera białka odpornościowe, zapewniające ochronę przed infekcjami wirusowymi. Po ukończeniu szóstego miesiąca życia odporność matki stopniowo słabnie. Chociaż dziecko rozwija pewną naturalną odporność, pozostaje ona słabsza niż przed ukończeniem szóstego miesiąca życia. Gdy odporność jest niska, niemowlęta stają się podatne na przeziębienia i inne objawy. Częste przeziębienia spowodowane słabą odpornością mogą mieć znaczący wpływ na zdrowy rozwój dziecka.
Podatność dziecka na przeziębienia jest ściśle związana z jego odpornością
Przeziębienie jest chorobą samoograniczającą się, charakteryzującą się klinicznie zatkaniem nosa, kaszlem, bólem głowy, dreszczami, gorączką i ogólnym złym samopoczuciem. Może występować przez cały rok, ale szczególnie często pojawia się wiosną. Typowe ostre infekcyjne choroby układu oddechowego, takie jak przeziębienia, są klinicznie klasyfikowane jako przeziębienie lub grypa. Jeśli dziecko ma słabą odporność, może często chorować na przeziębienia.Dlatego matki powinny pomagać swoim dzieciom w wzmacnianiu odporności. Słabą odporność dziecka można poprawić poprzez lepsze odżywianie, zwłaszcza pokarmami bogatymi w białko, lub poprzez leczenie. Niedobór cynku może również osłabiać odporność dziecka, w takim przypadku można rozważyć odpowiednią suplementację cynku. Kiedy odporność dziecka jest niska, jest ono bardziej podatne na przeziębienia. Dobrym sposobem zapobiegania przeziębieniom jest również szczepienie przed zmianą pór roku.Należy codziennie zwracać uwagę na dietę, utrzymywać zbilansowane odżywianie, spożywać duże ilości owoców i warzyw, zapewnić wystarczające spożycie witaminy C, kultywować zdrowe nawyki życiowe i regularnie ćwiczyć. Takie podejście wzmacnia kondycję fizyczną, zmniejszając tym samym częstotliwość przeziębień. W razie potrzeby można rozważyć stosowanie immunomodulatorów pod nadzorem lekarza. Typowe błędne przekonania dotyczące leczenia przeziębień u niemowląt Rodzice często mają błędne przekonania dotyczące przeziębień u dzieci. Jeśli nie zostaną one skorygowane z czasem, mogą spowodować nieoczekiwane szkody dla dziecka.
Błędne przekonanie 1: Kroplówki dożylne przyspieszają powrót do zdrowia po przeziębieniu i gorączce
Przekonanie, że kroplówki dożylne są niezbędne do obniżenia gorączki podczas przeziębienia, jest nie tylko powszechnym „doświadczeniem” niektórych rodziców, ale jest nawet zalecane przez niektórych lekarzy. Jest to zasadniczo błędne przekonanie.
W terminologii medycznej nazywane infuzją dożylną, ma ono dwa cele: {1} uzupełnienie płynów, kalorii i elektrolitów;{2} podanie leków terapeutycznych. Jeśli pacjent nie jest odwodniony (np. nie ma wymiotów, biegunki lub długotrwałej niemożności picia lub jedzenia) i nie wymaga podania leków dożylnych, płyny dożylne nie są optymalnym wyborem.
Przeziębienie jest chorobą zakaźną, a gorączka jest sposobem organizmu na zwalczanie infekcji – jest to objaw, a nie sama choroba. O ile temperatura nie jest zbyt wysoka, pochopna interwencja w celu obniżenia gorączki jest generalnie niewskazana.Gdy organizm wytworzy wystarczającą ilość przeciwciał przeciwko atakującemu patogenowi i pokona infekcję, temperatura naturalnie spadnie. Można zastosować metody fizyczne, takie jak letnie kąpiele, okłady z wilgotnych ręczników lub zimne lewatywy z solą fizjologiczną. Farmakologiczne leki przeciwgorączkowe są opcją drugorzędną. W przypadku niemowląt i małych dzieci należy pozwolić, aby temperatura poniżej 38,5°C ustąpiła naturalnie.Powyżej 38,5°C należy podać doustnie odpowiedni lek przeciwgorączkowy, taki jak paracetamol lub ibuprofen. Po pół godzinie od podania leku należy ponownie sprawdzić temperaturę; wystarczy obniżenie jej do około 38,5°C. Nadmierne stosowanie leków przeciwgorączkowych powodujące szybki spadek temperatury może prowadzić do nawrotu gorączki po ustąpieniu działania leku, zanim choroba zostanie wyleczona. Należy zachować szczególną ostrożność podczas stosowania leków przeciwgorączkowych u niemowląt poniżej szóstego miesiąca życia, aby zapobiec przedawkowaniu.
Przeziębienia u dzieci często objawiają się nagłą wysoką gorączką, czasami sięgającą 39°C lub więcej. Jednak intensywność gorączki niekoniecznie wskazuje na ciężkość choroby.
Obawy, że wysoka gorączka może spowodować „uszkodzenie mózgu” u dzieci, są bezpodstawne, chyba że temperatura utrzymuje się powyżej 42°C przez dłuższy czas. Nawet temperatura wynosząca 41°C nie powoduje uszkodzenia mózgu.
W jakich okolicznościach należy rozważyć podanie płynów dożylnych w przypadku przeziębienia? Po pierwsze, gdy pacjent ma silne wymioty lub biegunkę, uniemożliwiające podanie leków doustnych. Po drugie, gdy towarzyszą temu objawy odwodnienia (takie jak suchość w ustach lub skórze). Po trzecie, gdy niektóre leki są dostępne tylko w postaci zastrzyków, a nie preparatów doustnych (chociaż rzadko ma to miejsce w przypadku leków na przeziębienie).Po czwarte, gdy stan jest ciężki i konieczne jest szybkie podanie leku. Jednak przeziębienie nigdy nie jest ciężką chorobą, chyba że zostanie błędnie zdiagnozowane przez lekarza.
Błędne przekonanie nr 2: droższe leki są bardziej niezawodne
Wraz z poprawą warunków ekonomicznych rodzice nie szczędzą dziś wydatków na swoje dzieci. Są gotowi zapłacić każdą kwotę za leczenie i nalegają na najdroższe recepty, aby zapewnić sobie spokój ducha. Jest to kolejne nieporozumienie.
Zdecydowana większość przeziębień jest spowodowana przez wirusy i medycznie określa się je jako „choroby samoograniczające się”. Bez powikłań gorączka ustępuje zazwyczaj w ciągu 1–5 dni i ściśle rzecz biorąc, nie ma potrzeby stosowania żadnych leków. W rzeczywistości nie ma czegoś takiego jak „lekarstwo na wszystko” na przeziębienie. Powszechnie stosowane obecnie leki przeciwwirusowe, takie jak rybawiryna, jedynie łagodzą objawy, takie jak gorączka, przekrwienie błony śluzowej nosa i kaszel, jeśli występują.Niektórzy rodzice błędnie uważają, że droższe leki są z natury lepsze. Każdy lek ma określone wskazania i przeciwwskazania. Bez ich dokładnego zrozumienia podawanie leku może okazać się nie tylko nieskuteczne, ale także potencjalnie szkodliwe.
Niektórzy rodzice nadużywają antybiotyków u swoich dzieci, traktując je jako środki obniżające gorączkę, co jest jeszcze bardziej szkodliwe. Nie tylko sprzyja to rozwojowi oporności na leki, ale także zabija pożyteczne bakterie w organizmie, zaburzając równowagę mikrobiologiczną i potencjalnie prowadząc do poważniejszych infekcji.
Błędne przekonanie trzecie: szczepionki przeciw grypie zapobiegają przeziębieniom
Pewna matka zapytała kiedyś w przychodni: „„Moje dziecko zostało zaszczepione przeciwko grypie, dlaczego więc ciągle łapie przeziębienia?”. Okazało się, że w ciągu ostatniego roku dziecko otrzymało szczepionkę przeciwko grypie, szczepionkę przeciwko pneumokokom i szczepionkę przeciwko Haemophilus influenzae typu b. Rodzic założył, że szczepionki te łącznie chronią przed chorobami układu oddechowego, oczekując, że jego dziecko „bezpiecznie” przetrwa zimę. Jednak wraz ze spadkiem temperatury przeziębienia nie ustępowały, co wprawiło rodzica w całkowite zakłopotanie.
Wygląda na to, że rodzic ten nie zrozumiał różnicy między grypą a zwykłym przeziębieniem. Chociaż objawy tych chorób są podobne, są to dwie odrębne choroby wywoływane przez różne wirusy. Szczepionka przeciw grypie chroni przed grypą, ale nie zapobiega przeziębieniom.Jeśli chodzi o wspomniane szczepionki przeciwko pneumokokom i Haemophilus influenzae, są one skierowane przeciwko głównym patogenom wywołującym zapalenie płuc u dzieci. Oprócz zapalenia płuc mogą one również prowadzić do zapalenia opon mózgowych, zapalenia ucha środkowego, zapalenia migdałków i innych schorzeń. Szczepienia mają na celu zapobieganie tym konkretnym chorobom, ale nie chronią przed przeziębieniem. W rzeczywistości nie istnieje obecnie żadna szczepionka zapobiegająca przeziębieniu.