Zaburzenia lękowe i depresja są zaburzeniami zdrowia psychicznego o wysokiej częstości występowania w praktyce klinicznej, ale wykazują one różne cechy charakterystyczne. Chociaż często współwystępują one z wysokim wskaźnikiem współwystępowania, podstawowa różnica polega na subiektywnym odczuwaniu: zaburzenia lękowe objawiają się nadmiernym zamartwianiem się, strachem lub niepokojem, a niektóre osoby odczuwają poczucie zbliżającej się katastrofy.
Często towarzyszą temu zauważalne zmiany fizyczne, takie jak kołatanie serca, ucisk w klatce piersiowej, drżenie lub skurcze mięśni. Bardzo często występuje również bezsenność, charakteryzująca się trudnościami z zasypianiem. Wiele osób cierpiących na lęk doświadcza niepokoju ruchowego, takiego jak chodzenie w kółko lub wiercenie się. Innym częstym objawem jest ból, objawiający się zazwyczaj bólami głowy lub bólem mięśni szyi, ramion i pleców.
Z osobistego punktu widzenia depresja objawia się przede wszystkim utrzymującym się złym nastrojem. Osoby cierpiące na tę chorobę odczuwają zmniejszoną zdolność do odczuwania radości i przyjemności, a w ciężkich przypadkach mogą czuć się całkowicie niezdolne do odczuwania szczęścia.Towarzyszy temu wyraźna utrata zainteresowań, zmniejszona aktywność werbalna, a często także objawy takie jak trudności z koncentracją, zaburzenia pamięci, spowolnienie myślenia i zmniejszona wydajność w pracy lub nauce. Osoby te często mają pesymistyczne, negatywne oczekiwania co do przyszłości, a nawet mogą odczuwać rozpacz z powodu swoich perspektyw. W ciężkich przypadkach niektórzy pacjenci mogą mieć myśli samobójcze, a nawet podejmować próby samobójcze.
Kto jest bardziej podatny na zaburzenia lękowe?
1. Jeśli chodzi o płeć, kobiety wykazują większą częstość występowania zaburzeń lękowych niż mężczyźni, co odzwierciedla znaczną dysproporcję między płciami. Jeśli chodzi o grupy wiekowe, zaburzenia te pojawiają się zazwyczaj częściej w młodym wieku dorosłym. U kobiet lęk częściej pojawia się również w okresie okołomenopauzalnym, powszechnie nazywanym menopauzą.
2. Jeśli chodzi o cechy osobowości, do osób podatnych na lęk należą osoby nadmiernie ostrożne i nieśmiałe, a także osoby o wysokich standardach, które dążą do perfekcji. Osoby te mają zazwyczaj wysokie oczekiwania wobec swojej kariery, życia osobistego i relacji międzyludzkich, co sprawia, że są podatne na lęk.
3. Do tej kategorii należą również osoby, które kładą duży nacisk na zdrowie osobiste i charakteryzują się tendencją do nadmiernego martwienia się potencjalnymi chorobami – często nazywaną hipochondrią. Ogólnie rzecz biorąc, czynniki, które opisaliśmy – płeć, grupa wiekowa i cechy osobowości – mają znaczący wpływ na podatność na zaburzenia lękowe.