Manyetik Rezonans Görüntüleme (MRG):
Temel Bilgiler Manyetik Rezonans Görüntüleme (MRG), CT'den sonra tıbbi görüntülemede bir başka önemli gelişmedir. 1980'lerde kullanılmaya başlandığından bu yana olağanüstü bir hızla gelişmiştir. Temel prensibi, insan vücudunu özel bir manyetik alan içine yerleştirmektir. Radyofrekans darbeleri vücuttaki hidrojen çekirdeklerini uyararak rezonansa girip enerji emmelerini sağlar.
Radyofrekans darbelerinin kesilmesiyle, hidrojen çekirdekleri belirli frekanslarda radyo sinyalleri yayarak emilen enerjiyi serbest bırakır. Bu sinyaller harici alıcılar tarafından yakalanır ve bilgisayarlar tarafından işlenerek görüntüler oluşturulur – bu sürece manyetik rezonans görüntüleme denir.
İyonlaştırıcı radyasyonun insan vücuduna verdiği zararı tamamen ortadan kaldırırken, çok sayıda parametre sunanyüksek bilgi içeriği, çok düzlemli görüntüleme yeteneği ve olağanüstü yumuşak doku çözünürlüğü sunar. Başlangıcından bu yana, farklı disiplinlerden akademisyenlerin büyük ilgisini çekmiştir. Ekipmanların iyileştirilmesi, yazılım güncellemeleri ve yükseltmeleri ile vücuttaki organların teşhis uygulamalarına yönelik araştırmalarda hızlı ilerlemeler kaydedilmiştir. Bu teknik artık olgunlaşmış ve klinik hastalık teşhisinde yaygın olarak kullanılmaktadır ve belirli patolojiler için vazgeçilmez bir muayene yöntemi haline gelmiştir.
Manyetik rezonans, fizik, kimya ve biyolojide analitik bir araç olarak yaygın olarak kullanılan fiziksel bir olgudur. Klinik tıbbi tanıda kullanımı ise 1973 yılında başlamıştır. Nükleer tıpta radyografik görüntüleme ile karıştırılmaması için Manyetik Rezonans Görüntüleme (MRG) olarak adlandırılır.
MR, biyomanyetik spin görüntüleme tekniğidir. Atomik nükleer spin hareketinin özelliklerinden yararlanır: uygulanan manyetik alan içinde, radyofrekans darbeleri çekirdekleri uyararak sinyaller üretir. Bu sinyaller sensörler tarafından algılanır ve bir bilgisayara aktarılır, burada işlenerek ekranda görüntülenen görüntülere dönüştürülür.MR tarafından sağlanan bilgiler, tıbbi görüntülemede diğer birçok görüntüleme tekniğinin sağladıklarından daha üstün olmakla kalmaz, aynı zamanda mevcut yöntemlerden de temel olarak farklıdır. Sonuç olarak, hastalık tanısı için önemli potansiyel avantajlar sunar. CT taramalarında karşılaşılan artefaktlar olmadan doğrudan kesitsel, sagital, koronal ve çeşitli eğik tomografik görüntüler üretebilir; kontrast madde enjeksiyonu gerektirmez ve iyonlaştırıcı radyasyon içermez, dolayısıyla vücut üzerinde herhangi bir yan etki yaratmaz.
MR, intraserebral hematomlar, ekstrakraniyal hematomlar, beyin tümörleri, intrakraniyal anevrizmalar, arteriyovenöz malformasyonlar, serebral iskemi, intraspinal tümörler, siringomiyeli ve hidrosefali gibi yaygın kraniyal patolojilerin tespitinde oldukça etkilidir. Lomber disk çıkıntıları ve primer karaciğer kanseri gibi durumların teşhisinde de aynı derecede değerlidir.
MRG ekipmanının temel bileşenleri:
1. Mıknatıs: Yukarıda belirtilen sınıflandırmaların yanı sıra, namlu şeklinde kapalı ve açık tip mıknatıslar da mevcuttur; açık tip mıknatıslar girişimsel prosedürlere izin verir.
2. Gradyan alanı: Uzamsal kodlama için tasarlanmış olup, yazılım işlevselliği yoğunluk ve değişim hızına bağlıdır.
3. Radyofrekans bobinleri: Birden fazla tip RF darbeleri iletir ve alır.
4. Toplama sistemi: Programlar ve görüntüleme.5. Bilgisayar: Önemli kapasite, hızlı işleme, kapsamlı işlevsellik ve kullanıcı dostu çalışma gerektirir.
Muayene Endikasyonları
1. Nörolojik bozukluklar: Serebral enfarktüs, beyin tümörleri, iltihaplanma, dejeneratif hastalıklar, konjenital malformasyonlar, travma vb. Bu, insan sistemlerinde en erken uygulama olup, kapsamlı bir deneyim birikimi vardır. Lezyonların doğru ve zamanında lokalizasyonunu ve karakterizasyonunu sağlayarak erken evre anormalliklerin tespitini mümkün kılar.
2. Kardiyovasküler sistem: Kalp hastalığı, kardiyomiyopati, perikardiyal tümörler, perikardiyal efüzyonun yanı sıra mural trombüs ve endokardiyal fleplerin teşhisinde kullanılır.
4. Karın organları: Hepatosellüler karsinom, hepatik hemanjiyomlar ve hepatik kistlerin tanısı ve ayırıcı tanısı; karın içi kitlelerin, özellikle retroperitoneal lezyonların tanısı ve ayırıcı tanısı.
5. Pelvik organlar: Uterus fibroidleri, diğer uterus tümörleri, yumurtalık tümörleri ve pelvik kitlelerin tanısı ve lokalizasyonu; rektal, prostat ve mesane kitlelerinin tespiti.
6. Kemikler ve eklemler: Kemik enfeksiyonları, tümörleri ve travmalarının tanısı ve yaygınlığı, özellikle kemik kontüzyonları gibi ince değişiklikler için değerlidir. Kıkırdak, bağlar, menisküsler, sinovyum ve bursaların eklem içi lezyonları ile kemik iliği lezyonları için yüksek tanısal değere sahiptir.
7. Sistemik Yumuşak Doku Patolojisi: Sinir, damar, lenf, kas veya bağ dokularından kaynaklanan tümörlerin, enfeksiyonların ve dejeneratif lezyonların doğru lokalizasyonu ve karakterizasyonu.
Muayene Önlemleri
1. Kalp pili veya nörostimülatör takılı olan kişiler muayeneye giremezler.
2. Kafatasında gümüş klips veya göz küresi içinde metalik yabancı cisim bulunan kişiler muayeneye giremezler.
3. Elektrokardiyografik monitörler MRI muayene odasına getirilmemelidir. Arteriyel baypas ameliyatı veya yapay kalp kapakçığı içeren kalp ameliyatı geçirmiş kişiler muayeneye giremezler.
4. Komaya girmiş, ajite, aritmi, solunum yetmezliği, kontrolsüz kanama veya travma veya kaza sonrası inkontinans gibi kritik durumdaki hastalar.
5. Muayene alanında metalik implantları olan kişiler (örn. iç fiksasyon pimleri) muayeneye uygun değildir.
6. Hamile kadınlar muayeneye dikkatli bir şekilde girmelidir; hamilelik ihtimali olanlar muayeneyi yapan hekime bilgi vermelidir.
7. Lütfen tıbbi kayıtlarınızı, düz röntgen filmlerinizi, BT taramalarınızı ve önceki MRG görüntülerini MRG bölümüne getirin.
6. Hamile kadınlar bu muayeneye dikkatli yaklaşmalıdır. Hamilelik ihtimali varsa, lütfen muayeneyi yapan hekime bilgi verin.
7. Referans olması için tıbbi kayıtları, düz röntgenleri, BT taramalarını, önceki MRG görüntülerini ve diğer ilgili belgeleri MRG odasına getirin.