Hepatosplenomegalia stanowi istotny objaw patologiczny. W normalnych warunkach śledziona nie jest zazwyczaj wyczuwalna. Jeśli jej brzegi są wyczuwalne w pozycji leżącej na plecach lub na boku, należy podejrzewać splenomegalię. Objawy kliniczne hepatosplenomegalii W praktyce klinicznej hepatosplenomegalia wynikająca z różnych przyczyn występuje w różnym stopniu nasilenia, często objawiając się przede wszystkim zajęciem wątroby lub śledziony.Niektóre schorzenia objawiają się klinicznie izolowaną hepatomegalią lub splenomegalią; na przykład choroba spichrzania glikogenu objawia się hepatomegalią, natomiast zakrzepica żył śledzionowych objawia się wyłącznie splenomegalią.Badanie ultrasonograficzne dostarcza również informacji etiologicznych. Badanie ultrasonograficzne w trybie B jest bardzo przydatne w różnicowaniu zmian wewnątrzwątrobowych, takich jak torbiele wątroby, ropnie i guzy. Pozwala ono rozróżnić marskość wątroby, stłuszczenie wątroby i zastoinową niewydolność wątroby na obrazach ultrasonograficznych. Badanie ultrasonograficzne pęcherzyka żółciowego pozwala wykryć obecność torbieli przewodu żółciowego wspólnego.Badanie ultrasonograficzne pozwala na obserwację położenia, morfologii i wielkości śledziony przy minimalnym wpływie czynników takich jak napięcie mięśni brzucha. Wykorzystanie ultrasonografii do oceny powiększenia śledziony jest bardziej czułe i dokładniejsze niż badanie palpacyjne i pozwala na wyświetlenie struktur wewnętrznych, umożliwiając rozróżnienie między powiększeniem śledziony spowodowanym krwotokiem, limfogranuloma, pierwotnymi guzami śledziony i krwiakiem podtorebkowym śledziony.
2. Obrazowanie radionuklidowe: Badania radionuklidowe mogą również pomóc w rozpoznaniu powiększenia wątroby i śledziony. Koloidalny 99mTc jest stosowany do oceny położenia, morfologii i wielkości wątroby, a także do wykrywania zmian wewnątrzwątrobowych.Śledzionę można uwidocznić jednocześnie z wątrobą. Gdy czynność śledziony jest prawidłowa, cień śledziony wydaje się mniej gęsty niż prawy płat wątroby. W przypadku nadczynności śledziony cień śledziony może wydawać się gęstszy niż cień wątroby. Technika ta jest również przydatna w diagnostyce guzów śledziony i zmian naciekowych.Podejścia terapeutyczne w przypadku powiększenia wątroby i śledziony
Śledziona pełni funkcję rezerwuaru krwi i składa się z białej i czerwonej miazgi. Biała miazga składa się z gęstej tkanki limfatycznej, która służy jako główne miejsce dystrybucji komórek T i pełni funkcje immunologiczne. Czerwona miazga, utworzona przez zatoki śledzionowe i struny śledzionowe, zawiera dużą ilość makrofagów, limfocytów B i komórek plazmatycznych, ułatwiających filtrację krwi i usuwanie obcych substancji.Komórki krwi przedostają się do zatok głównie przez małe pory w błonie podstawnej między strunami śledzionowymi a zatokami, a następnie docierają do żył śledzionowych.Średnica tych porów błony podstawnej wynosi zaledwie 2–3 μm, podczas gdy czerwone i białe krwinki mają średnicę 7–12 μm. W związku z tym komórki krwi muszą ulec ekstremalnej deformacji, aby przez nie przejść. U pacjentów z marskością wątroby komórki krwi wykazują słabą deformowalność i często nie są w stanie przez nie przejść. Długotrwałe zatrzymanie w strunach śledzionowych prowadzi do ich zniszczenia przez makrofagi.W przypadku nadciśnienia wrotnego związanego z marskością wątroby znaczna część krwinek zostaje uwięziona w powiększonej śledzionie i zniszczona przez makrofagi. Prowadzi to do objawów splenomegalii charakteryzujących się obniżonym poziomem białych krwinek, czerwonych krwinek i płytek krwi.Chirurgiczna splenektomia jest tradycyjnym podejściem, dającym korzystne wyniki. Jednak po operacji organizm traci funkcje magazynowania krwi i odpornościowe śledziony, co utrudnia kontrolowanie infekcji. Embolizacja tętnicy śledzionowej ma tę zaletę, że pozwala zachować zarówno funkcje magazynowania krwi, jak i odpornościowe śledziony, jednocześnie rozwiązując problem powiększenia śledziony. Osiąga się to poprzez embolizację części tętnic śledzionowych, co powoduje martwicę niedokrwienną embolizowanej tkanki śledziony, a tym samym daje efekt terapeutyczny.