Obezite, özellikle zengin, yağlı yiyecekler tüketen ve fiziksel egzersiz yapmayan kişilerde yaygın olan bir durumdur. Bu durum önemli sağlık riskleri oluşturur. Aşağıda obezitenin temel sınıflandırmalarına genel bir bakış sunulmaktadır:
Basit Obezite
Basit obezite, belirgin endokrin veya metabolik nedenlerin tespit edilemediği vakaları ifade eder.Başlangıç yaşı ve yağ dokusu patolojisine göre, iki türe ayrılabilir:
1. Anayasal obezite (erken başlangıçlı obezite)
Özellikleri:
Ailede obezite öyküsü;
Bebeklikten itibaren, genellikle doğumdan altı ay sonra başlayan ve aşırı beslenme nedeniyle yetişkinliğe kadar devam eden obezite.
Yağ, adiposit hipertrofisi ve hiperplazisi (hücre sayısında artış) ile birlikte pan-abdominal dağılım gösterir.
Diyet kısıtlaması ve egzersiz zayıf sonuçlar verir; insülin duyarlılığı belirgin şekilde bozulmuştur.
2. Edinilmiş obezite (yetişkinlikte başlayan obezite)Özellikleri:
20-25 yaşları arasında başlar, aşırı beslenme ve genetik yatkınlıktan kaynaklanır;
Ağırlıklı olarak periferik adipozite (uzuvlar), adipositlerde basit hipertrofi vardır ancak önemli bir hiperplazi yoktur;
Diyet kontrolü ve egzersize yanıt verir; insüline duyarlıdır; tedavi ile normale dönebilir.endokrin-metabolik bozukluklara bağlıdır ve obezite birincil durumun bir komplikasyonu olarak ortaya çıkar. Etiyolojiye göre yedi kategoriye ayrılır:
1. Hipotalamik bozukluklar
Enflamasyon sonrası sekeller, travma, tümörler ve granülomlar gibi çeşitli nedenlerden kaynaklanan hipotalamik sendromlar obeziteye yol açabilir.
2. Hipofiz bozuklukları
Hafif hipopitüitarizm, hipofiz adenomları (özellikle kromofob tümörler) ve boş sella sendromunda gözlenir.
3. Adacık bozuklukları
Aşırı insülin salgısı hiperlipidemiye yol açar
① Erken evre tip 2 diabetes mellitus
② Adacık β-hücre tümörleri (insülinomlar)
③ Fonksiyonel spontan hipoglisemi
4. Hipotiroidizm
Hem primer hipotiroidizm hem de hipotalamik-hipofiz hipotiroidizm, muhtemelen metabolizma hızının düşmesi ve yağ mobilizasyonunun azalması gibi mekanizmalar nedeniyle obezite ile ilişkilidir ve sıklıkla miksödem eşlik eder.
5. Adrenal kortikal hiperfonksiyon
Öncelikle merkezi obezite ile kendini gösteren Cushing sendromu.
6. Hipogonadizm
① Kadın menopozu ve bazı polikistik over sendromu vakaları
② Erkek anorşizm veya kriptorşizm.
İlaç kaynaklı obezite
Bu kategori, obez hastaların yaklaşık %2'sini oluşturur. Bazı ilaçlar, belirli durumları etkili bir şekilde tedavi ederken, kilo alımına neden olan yan etkilere sahip olabilir.Örneğin, alerjik durumları, romatizmal hastalıkları, romatoid artriti ve astımı tedavi etmek için kullanılan kortikosteroidler (deksametazon gibi) ikincil obeziteye neden olabilir. Östrojenler ve östrojen içeren kontraseptifler bazen kadınlarda kilo alımına neden olabilir veya obeziteye yatkınlıklarını artırabilir.