Niedawno doniesienia o śmierci mózgowej uczennicy szkoły średniej, która nie otrzymała szczepionki przeciwko wściekliźnie, znalazły się na szczycie listy najpopularniejszych tematów, ponownie wzbudzając niepokój opinii publicznej w związku z wścieklizną. Należy pamiętać, że wścieklizna jest chorobą wirusową, której śmiertelność wynosi prawie 100%. Co ciekawe, tej śmiertelnej chorobie można całkowicie zapobiec poprzez szczepienia.Dzisiaj lekarze z Miejskiego Centrum Kontroli i Zapobiegania Chorobom w Pekinie oraz Centrum Ratownictwa Medycznego 120 w Pekinie wyjaśnią, jak zwalczać tę chorobę, której można zapobiec, ale której nie da się wyleczyć. Nie należy lekceważyć niebezpieczeństw związanych z wścieklizną. Wścieklizna jest chorobą zakaźną pochodzenia zwierzęcego, wywoływaną przez zakażenie wirusem wścieklizny.Wirus wścieklizny dostaje się do organizmu człowieka głównie przez uszkodzoną skórę lub błony śluzowe. Objawy kliniczne obejmują zazwyczaj specyficzny lęk przed wiatrem i wodą, skurcze mięśni gardła oraz postępujący paraliż. W ostatnich latach wścieklizna niezmiennie plasuje się wśród głównych przyczyn zgonów wśród chorób zakaźnych zgłaszanych zgodnie z prawem w Chinach.Wścieklizna jest chorobą zakaźną o śmiertelności bliskiej 100%. Na całym świecie ponad 59 000 osób umiera rocznie na wściekliznę, a Chiny należą obecnie do krajów o najpoważniejszych epidemiach wścieklizny, pochłaniających setki ofiar śmiertelnych każdego roku.
Do głównych objawów klinicznych wścieklizny u ludzi należą skrajny strach, hydrofobia, aerofobia i napadowe skurcze gardła.Pacjenci mogą doświadczać silnych skurczów gardła na widok wody, słysząc szum płynącej wody, pijąc wodę, a nawet słysząc samo słowo „woda”. Chociaż odczuwają silne pragnienie, nie mają odwagi pić; nawet jeśli uda im się wypić łyk, nie są w stanie go przełknąć. Dlatego wścieklizna znana jest również jako „hydrofobia”.
Czy tylko psy przenoszą wściekliznę? Nie.Według informacji uzyskanych od Miejskiego Centrum Kontroli i Zapobiegania Chorobom w Pekinie oraz Centrum Ratownictwa Medycznego 120 w Pekinie, 99% przypadków wścieklizny u ludzi jest przenoszonych przez zarażone psy. Chociaż prawie wszystkie ssaki są podatne na wirusa wścieklizny, nie wszystkie stanowią takie samo zagrożenie dla ludzi. Dane wskazują, że obecnie tylko nosiciele wirusa wścieklizny odgrywają rolę w przenoszeniu wścieklizny na ludzi.Głównymi rezerwuarami wścieklizny są zwierzęta należące do rzędów psowatych, kotowatych i nietoperzy, w tym: psy, lisy, wilki, dhole, fretki, jenoty, skunksy, szopy, mangusty, koty i nietoperze. Ptaki, ryby, owady, jaszczurki, żółwie i węże nie mogą zarazić się wirusem wścieklizny ani go przenosić.
Pierwsza pomoc w przypadku przypadkowych ugryzień
Wścieklizna pozostaje jedyną ostrą chorobą zakaźną, która powoduje 100% śmiertelność u ludzi. Okres inkubacji wynosi zazwyczaj od jednego do trzech miesięcy, ale może trwać krócej niż tydzień lub nawet rok, w zależności od miejsca ugryzienia i ilości wirusa. Dlatego po ugryzieniu należy niezwłocznie zgłosić się do lekarza.Wścieklizna jest chorobą, którą można zdiagnozować dopiero po pojawieniu się objawów, kiedy to centralny układ nerwowy doznał już poważnych uszkodzeń, co sprawia, że dalsze leczenie jest w dużej mierze nieskuteczne. Jednak wścieklizna jest chorobą, której można zapobiec, przede wszystkim poprzez szczepienia.
Co należy zrobić w przypadku przypadkowego ugryzienia przez małe zwierzę? Lekarze z Centrum Ratunkowego 120 w Pekinie podkreślają, że dokładne opatrzenie rany ma kluczowe znaczenie, ponieważ jest niezbędne do zapobiegania wściekliźnie i uniknięcia wtórnych infekcji bakteryjnych.Poniżej przedstawiono trzyetapowy protokół postępowania w nagłych wypadkach dla ofiar ugryzień. Dokładnie oczyść ranę: natychmiast po ugryzieniu przez zwierzę z wścieklizną należy przez 15 minut naprzemiennie oczyszczać każdą ranę 20% roztworem mydła lub 0,1% bromkiem benzalkoniowym, wywierając stały nacisk pod bieżącą wodą, aby usunąć pozostałości wirusa.Ten krok jest równie ważny jak szczepienie i pasywna immunizacja i nie można go pominąć. Dezynfekcja Po przepłukaniu należy zastosować 75% etanol lub 2%-3% nalewkę jodową. Należy uważać, aby nie bandażować ani nie zszywać rany.
Postępowanie chirurgiczne: Po oczyszczeniu rany, dezynfekcji i podaniu środków pasywnej immunizacji przeciwko wściekliźnie (w razie potrzeby) przez co najmniej dwie godziny, należy wykonać dalszą interwencję chirurgiczną zgodnie z zaleceniami. W przypadku ugryzień zwierząt wymagających interwencji wielu specjalistów (ortopedii, laryngologii, okulistyki itp.), poważne lub złożone urazy powinny być leczone przez specjalistów lub pod ich nadzorem.
Miejskie Centrum Kontroli i Zapobiegania Chorobom w Pekinie zaleca obywatelom, aby nie ryzykowali po odniesieniu obrażeń spowodowanych przez zwierzęta. Należy niezwłocznie zgłosić się do kliniki szczepień przeciwko wściekliźnie wyznaczonej przez Miejską Komisję Zdrowia w Pekinie w celu opatrzenia rany i szczepienia. Osoby z ciężkimi obrażeniami powinny również otrzymać ludzką immunoglobulinę przeciwko wściekliźnie wraz ze szczepionką.Istnieją dwa schematy szczepień: pierwszy obejmuje pojedynczą dawkę w dniu 0 (dzień szczepienia), a następnie dawki w dniach 3, 7, 14 i 28; drugi obejmuje dwie dawki w dniu 0, a następnie pojedynczą dawkę w dniu 7 i kolejną w dniu 21.
Czy polizanie przez małe zwierzę wymaga szczepienia przeciwko wściekliźnie?
Wirus wścieklizny dostaje się do organizmu człowieka poprzez ugryzienia lub zadrapania zakażonych zwierząt lub poprzez kontakt błon śluzowych lub uszkodzonej skóry ze śliną lub tkankami zakażonych zwierząt, co prowadzi do wystąpienia choroby. Czy zatem polizanie przez zwierzę wymaga szczepienia przeciwko wściekliźnie?W następujących sytuacjach nie ma powodu do niepokoju: kontakt ze zwierzętami lub karmienie ich; polizanie nienaruszonej skóry; kontakt nienaruszonej skóry z wydzielinami lub odchodami zwierząt. W takich przypadkach interwencja medyczna nie jest konieczna; zaleca się umycie dotkniętego obszaru. Jak ustalić, czy skóra jest nienaruszona? Oto przydatna wskazówka: przetrzyj skórę alkoholem. Jeśli nie odczuwasz bólu, skóra jest nienaruszona; jeśli odczuwasz ból, zaleca się ostrożność.
Teraz proszę zwrócić uwagę! W następujących sytuacjach należy natychmiast zgłosić się do lekarza:
Lekkie ugryzienie lub niewielkie zadrapanie bez krwawienia na odsłoniętej skórze. Należy natychmiast opatrzyć ranę i przyjąć szczepionkę przeciwko wściekliźnie; pojedyncze lub wielokrotne ugryzienia lub zadrapania, które przebiły skórę; polizanie błon śluzowych lub uszkodzonej skóry; urazy głowy lub twarzy; kontakt z nietoperzami.W takich przypadkach rana powinna zostać natychmiast opatrzona, a wraz ze szczepionką przeciwko wściekliźnie należy podać pasywną immunizację przeciwko wściekliźnie (immunoglobulinę przeciwko wściekliźnie).
Można być spokojnym: nie ma żadnych przeciwwskazań do szczepienia przeciwko wściekliźnie. Czy kobiety w ciąży lub osoby cierpiące na choroby przewlekłe mogą otrzymać szczepionkę przeciwko wściekliźnie? Nie ma powodu do obaw — szczepionka przeciwko wściekliźnie jest obecnie jedyną szczepionką bez przeciwwskazań. Szczepienie jest bezpieczne dla kobiet w ciąży i nie stanowi zagrożenia dla płodu.Wścieklizna jest chorobą śmiertelną. Po ugryzieniu nie ma przeciwwskazań do szczepienia przeciwko wściekliźnie. Jednak przed podaniem szczepionki należy dokładnie ocenić indywidualną historię medyczną pacjenta (w tym ciężkie alergie lub inne poważne schorzenia). Nawet jeśli okoliczności sugerują nieodpowiedniość szczepienia, należy je przeprowadzić pod ścisłym nadzorem lekarza. Jeśli pacjent ma udokumentowaną alergię na określony składnik szczepionki danej marki, należy podać alternatywny preparat niezawierający tego składnika.
Ponadto pełny cykl szczepień przeciwko wściekliźnie musi być zakończony zgodnie z harmonogramem, bez opóźnień lub przyspieszeń. Przestrzeganie zalecanego harmonogramu ma kluczowe znaczenie dla uzyskania odporności na wściekliznę. W przypadku podania jednej dawki z jednodniowym lub kilkudniowym opóźnieniem, kolejne dawki należy odpowiednio odroczyć, aby zachować pierwotny odstęp czasu.