Test psychologiczny: Czy cierpisz na kompulsywne zakupy? „Kompulsywne zakupy” są częściej określane jako „kompulsywne zaburzenia zakupowe”. Schorzenie to występuje częściej u kobiet, dotykając 5–10% populacji, zwłaszcza w wieku 20–30 lat. Jak więc rozpoznać, czy cierpisz na kompulsywne zaburzenia zakupowe? Czytaj dalej, aby się dowiedzieć.
„Kompulsywne zakupy” są częściej określane jako „uzależnienie od zakupów” i są schorzeniem dotykającym głównie kobiety, którego częstość występowania sięga 5–10%, szczególnie wśród kobiet w wieku 20–30 lat. Jeśli zakupy służą jako sposób na złagodzenie stresu, ale po ich zakończeniu czujesz się jeszcze bardziej przygnębiony, może to wskazywać na początek „uzależnienia od zakupów”. Japońska strona internetowa Health Encyclopedia udostępnia kwestionariusz do samodzielnej oceny, który pozwala ustalić, czy cierpisz na „uzależnienie od zakupów”.
Brak zainteresowania zakupionymi przedmiotami
Dr Tenpei Otsubo, wykładowca psychiatrii na Wydziale Medycznym Uniwersytetu Showa, wyjaśnia, że kompulsywne zakupy przejawiają się w kilku kluczowych sposobach: częste odczuwanie potrzeby robienia zakupów co tydzień, któremu towarzyszy uporczywy dyskomfort psychiczny, jeśli potrzeba ta nie zostanie zaspokojona;Po dokonaniu zakupu odczuwa się euforię podobną do uczucia bycia członkiem rodziny królewskiej, ale po powrocie do domu pojawia się żal: „Dlaczego to kupiłem?”, przy czym nie ma się prawdziwego zainteresowania zakupionymi przedmiotami, które są następnie zaniedbywane. „Są to wyraźne objawy kompulsywnego zaburzenia zakupowego” – stwierdza dr Ōtsubo.
Z kompulsywnym zaburzeniem zakupowym borykają się głównie kobiety, które traktują je jako mechanizm radzenia sobie ze stresem. Co jednak najważniejsze, cykl ten często pogłębia cierpienie, zamiast je łagodzić, sprzyjając poczuciu winy, które może przerodzić się w depresję.„Gdy ten stan psychiczny łączy się z depresją, niestabilność psychiczna nasila się, potencjalnie prowadząc do ryzyka samobójstwa. Alternatywnie może to objawiać się nadmiernym zadłużeniem kart kredytowych, prowadzącym do bankructwa, a nawet nielegalnymi czynami, takimi jak kradzież lub rabunek”. Kompulsywne zakupy wymagają leczenia; samoocena pomaga w diagnozie. Jeśli rozpoznasz łagodne lub poważne skłonności do kompulsywnych zakupów, najważniejsza jest wczesna interwencja.„Jeśli masz pewność, że cierpisz na tę chorobę psychiczną, powinieneś niezwłocznie zgłosić się do szpitala psychiatrycznego w celu uzyskania odpowiedniego leczenia. Jeśli jesteś dopiero na etapie podejrzeń, możesz rozważyć wykonanie samooceny, aby określić swoją sytuację”.
Samoocena „zaburzeń związanych z kompulsywnymi zakupami”
Niezdolność do uwolnienia się od uzależnienia od zakupów (np. chęć ponownego przeżycia przeszłych doświadczeń związanych z zakupami, planowanie przyszłych wypraw na zakupy, uciekanie się do wszelkich środków w celu sfinansowania zakupów);
Kupowanie coraz droższych przedmiotów w celu osiągnięcia większej przyjemności i ekscytacji;
Powtarzające się nieudane próby ograniczenia chęci robienia zakupów, zmniejszenia wydatków lub całkowitej abstynencji;
Wykorzystywanie zakupów jako ucieczki od problemów lub łagodzenia negatywnych emocji (takich jak apatia, poczucie winy, niepokój lub depresja);
Kiedy z jakiegoś powodu nie można robić zakupów, nieuchronnie znajduje się inną wymówkę, aby kupić brakujące przedmioty, a wzorzec ten powtarza się często;
Okłamywanie rodziny, lekarzy i innych osób w celu ukrycia kompulsywnego kupowania;
Angażowanie się w nielegalne działania, takie jak oszustwa, kradzieże, defraudacje lub prostytucja, aby uzyskać pieniądze na zakupy;
Utrata relacji, pracy lub pozycji akademickiej z powodu uzależnienia od zakupów lub znalezienie się w niebezpiecznych sytuacjach;
Pożyczanie pieniędzy od innych osób w celu złagodzenia desperackiej sytuacji finansowej spowodowanej kompulsywnymi zakupami.
(Jeśli dotyczy co najmniej pięć z powyższych punktów, można potwierdzić diagnozę „kompulsywnego zaburzenia zakupowego”).
Jeśli chodzi o leczenie, stosunkowo skuteczne okazują się selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI). „Leki mogą złagodzić 70–80% objawów, ale leczenie trwa od 3 do 6 miesięcy. Najważniejsze jest dokładne leczenie” – twierdzi dr Otsubo.
W życiu codziennym świadome rozwijanie zainteresowań wykraczających poza zakupy i prowadzenie satysfakcjonującego życia może skutecznie zapobiegać kompulsywnym zakupom. Jednocześnie „poszerzanie horyzontów” stanowi kolejną skuteczną strategię.