„Selen” pozostaje nieznany dla wielu osób. Pierwiastek ten został odkryty przez szwedzkiego chemika Jönsa Jacoba Berzeliusa w 1817 roku i oznaczony symbolem Se. Początkowo chemicy skupiali się wyłącznie na właściwościach chemicznych selenu i jego zastosowaniach w przemyśle i rolnictwie. Jednak jego związek ze zdrowiem człowieka został zbadany naukowo dopiero w ciągu ostatniego półwiecza.Badania naukowe potwierdzają związek selenu z ponad 40 schorzeniami, w tym rakiem i nadciśnieniem, dzięki czemu zyskał on takie miana jak „iskra życia”, „król środków przeciwnowotworowych”, „strażnik serca” i „naturalny detoksykant”. Poniżej omówimy rolę selenu w zdrowiu człowieka.
Główne źródła selenu w diecie: Niemowlęta otrzymują selen z mlekiem matki.Dzieci po odstawieniu od piersi i dorośli otrzymują selen głównie z pożywienia. Pokarmy pochodzenia zwierzęcego, takie jak wątroba, nerki i gałki oczne, a także owoce morza zawierają wyższe poziomy selenu. Zawartość selenu w zbożach, warzywach i owocach zależy od poziomu selenu w lokalnej glebie. Dlatego regiony z niedoborem selenu mogą stosować nawozy wzbogacone selenem w celu poprawy składu gleby, podczas gdy inne obszary mogą również uprawiać produkty bogate w selen przy użyciu takich nawozów.
Rozkład selenu w organizmie i jego funkcje u ludzi Selen jest wchłaniany głównie przez przewód pokarmowy. Po wchłonięciu jest transportowany przez osocze do różnych tkanek, a najwyższe stężenia występują w nerkach, wątrobie, trzustce, przysadce mózgowej i włosach. Mięśnie, kości i krew zawierają stosunkowo niższe poziomy, natomiast tkanka tłuszczowa ma najniższą zawartość selenu.W organizmie człowieka selen wykazuje właściwości przeciwutleniające, przeciwstarzeniowe, przeciwpromieniowe i przeciwwirusowe, chroni wzrok i wzmacnia odporność. Wzmacnia odporność organizmu na nowotwory, obniża poziom lipidów we krwi i ciśnienie krwi, zapobiegając miażdżycy,Zapobiega tworzeniu się skrzepów i zmniejsza obszar zawału mięśnia sercowego; chroni przed stłuszczeniem wątroby, alkoholową chorobą wątroby i rakiem wątroby; zastępuje funkcję insuliny i aktywuje normalne funkcjonowanie komórek trzustki; wzmacnia lokalną odporność prostaty na infekcje, kontrolując stany zapalne i rozrost; chroni wzrok; oczyszcza organizm z toksyn i łagodzi zatrucia metalami ciężkimi, takimi jak ołów, kadm, rtęć itp., co czyni go idealnym naturalnym środkiem detoksykacyjnym.
Normalne spożycie selenu oraz zagrożenia związane z jego niedoborem i nadmiarem W 1988 r. Chińskie Stowarzyszenie Pierwiastków Śladowych i Chińskie Stowarzyszenie Żywieniowe ogłosiły, że dzienne zapotrzebowanie na selen dla osób zdrowych wynosi od 50 do 200 mikrogramów. Dzienne spożycie poniżej 50 mikrogramów prowadzi do niedoboru selenu, powodując związane z tym objawy.W wyniku wieloletnich badań chińscy eksperci odkryli, że w regionach, w których występuje niedobór selenu, częstość występowania choroby Keshan, osteochondrodysplazji i nowotworów jest znacznie wyższa niż w regionach bogatych w selen.
W 1965 roku Xi'an Medical College i inne instytucje jako pierwsze zastosowały doustny selenian sodu w celu zapobiegania chorobie Keshan, osiągając znaczną skuteczność. Należy jednak unikać nadmiernego spożycia selenu. Badania wskazują, że długotrwałe codzienne spożywanie pokarmów lub wody bogatych w selen (400–800 mikrogramów) może powodować gromadzenie się selenu w organizmie, prowadząc do zatrucia selenem.
Przewlekłe zatrucie selenem charakteryzuje się wypadaniem włosów, deformacjami i marskością wątroby. Ostre zatrucie selenem objawia się nudnościami, wymiotami, wypadaniem włosów, wypadaniem paznokci, wysypką skórną, neuropatią obwodową, plamistym zabarwieniem zębów i zwiększoną częstością występowania próchnicy zębów.Nadmiar selenu często pochodzi z przemysłowych ścieków zawierających selen. Dlatego też, aby wyeliminować zanieczyszczenie selenem, należy unikać bezpośredniego odprowadzania ścieków zawierających selen, aby zapobiec skażeniu środowiska i szkodom dla zdrowia ludzkiego.Włosy ludzkie również zawierają pewną ilość selenu. W związku z tym poziom selenu we włosach może odzwierciedlać spożycie selenu w diecie i organizmie, służąc jako użyteczny wskaźnik do oceny stanu odżywienia selenem. Poziom selenu we krwi dokładnie odzwierciedla rzeczywisty stan selenu w organizmie człowieka.
Zazwyczaj włosy dorosłych kobiet zawierają 0,02–3,13 mikrogramów selenu, krew pełna 0,03–0,32 mikrogramów, a surowica 0,01–0,33 mikrogramów.W praktyce klinicznej nasilenie niedoboru selenu często diagnozuje się na podstawie połączenia głównych objawów i zmian patologicznych związanych z niedoborem — takich jak zanik i zwyrodnienie mięśni, łamliwość włosów, pogrubienie kości i stawów kończyn oraz utrata masy ciała — z pomiarami stężenia selenu we krwi, moczu lub włosach.
Czynniki, które należy wziąć pod uwagę przy suplementacji selenu Należy rozróżnić między nieorganicznymi i organicznymi suplementami selenu. Selen nieorganiczny, obecny w minerałach, jest nierozpuszczalny w wodzie, słabo przyswajalny przez organizm i ma toksyczne skutki uboczne. Jego stosowanie jest obecnie wyraźnie zabronione w krajach zachodnich.Selen nieorganiczny można siłą przekształcić w formy rozpuszczalne, takie jak nawozy selenian sodu lub selenian sodu. Stosując nawozy zawierające selen nieorganiczny podczas wzrostu roślin, selen nieorganiczny jest wchłaniany przez rośliny i przekształcany w selen organiczny, który może być następnie wykorzystany przez organizm ludzki.
Selen organiczny występuje zazwyczaj w niektórych roślinach lub wątrobie zwierząt. Dzięki zaawansowanym technikom ekstrakcji można uzyskać naturalny selen organiczny. Ten naturalny selen organiczny jest rozpuszczalny w wodzie, bardzo bezpieczny i charakteryzuje się prawie 100% wchłanianiem przez organizm ludzki. Suplementacja naturalnym selenem organicznym przynosi zauważalne korzyści, dzięki czemu nowo wprowadzone na rynek produkty wzbogacone selenem cieszą się dużą popularnością.
To kończy nasze wprowadzenie do selenu i jego roli w zdrowiu. Mamy nadzieję, że zdobyli Państwo cenne informacje. Życzymy Państwu dobrego zdrowia tej zimy.