Zaburzenia żołądkowe obejmują wiele schorzeń, z których powszechną jest refluks żołądkowo-przełykowy. Polega on na cofaniu się kwasu żołądkowego do przełyku, co powoduje uszkodzenie jego błony śluzowej. Objawy kliniczne obejmują uczucie pieczenia za mostkiem i w żołądku około godziny po posiłku, które nasilają się podczas wysiłku fizycznego. Zaburzenia żołądkowe wynikają przede wszystkim ze stanu zapalnego błony śluzowej żołądka spowodowanego czynnikami fizycznymi, chemicznymi, biologicznymi i emocjonalnymi. Klinicznie dzieli się je na ostre zapalenie błony śluzowej żołądka i przewlekłe zapalenie błony śluzowej żołądka.
Pomimo zróżnicowanego charakteru zaburzeń żołądkowych i ich złożonej etiologii, czynniki dietetyczne pozostają najważniejszym czynnikiem wpływającym na ich występowanie. Szczególnie w przypadku pacjentów z nadmiernym wydzielaniem kwasu żołądkowego (często objawiającym się refluksem żołądkowym i zgagą) należy przestrzegać następujących ograniczeń dietetycznych:
1. Należy unikać nadmiernego spożywania glutaminianu sodu, pikantnych i kwaśnych potraw oraz produktów o zbyt dużej zawartości soli.Należy wybierać potrawy łagodne; nadmierne spożycie produktów o silnym smaku, kwaśnych lub pikantnych może stymulować wydzielanie kwasu żołądkowego i nasilać objawy. Jednak niewielkie ilości imbiru i pieprzu mogą rozgrzać żołądek i wzmocnić ochronę błony śluzowej.
2. Osoby z poważnymi zmianami erozyjnymi lub krwawieniem powinny pościć.
3. Osoby z przekrwioną i obrzękową błoną śluzową żołądka powinny stosować dietę niskotłuszczową, niskosolną, bez resztek, z odpowiednio zwiększonym spożyciem białka.
4. Należy unikać jedzenia na dwie godziny przed snem. Regularne spożywanie posiłków w tym czasie może powodować rozluźnienie zwieracza, prowadząc do cofania się kwasu żołądkowego do przełyku. Nawyk spożywania późnych przekąsek, a następnie leżenia na plecach również sprzyja cofaniu się kwasu.
5. Należy unikać nadmiernie tłustych lub smażonych potraw. W diecie należy preferować potrawy łatwo przyswajalne. Dopuszczalne jest umiarkowane spożycie mięsa, pod warunkiem, że jest ono dokładnie ugotowane. Warzywa powinny być całkowicie ugotowane, a nie podawane na półsurowym.
6. Należy powstrzymać się od spożywania lodowato zimnych lub bardzo gorących potraw, aby zapobiec nadmiernemu podrażnieniu żołądka. Wszystkie posiłki powinny mieć umiarkowaną temperaturę; zupy i napoje nie powinny być zbyt gorące.
Metody zarządzania zdrowiem w przypadku czterech rodzajów zapalenia błony śluzowej żołądka
(1) Samodzielny masaż: polega na pocieraniu określonych punktów akupunkturowych dłonią. Masaż jest tradycyjną chińską praktyką zdrowotną. Współczesne badania eksperymentalne wskazują, że masaż brzucha wspomaga motorykę i opróżnianie przewodu pokarmowego, poprawia funkcjonowanie gruczołów wydzielniczych, poprawia trawienie oraz łagodzi skurcze i ból.Konkretna metoda polega na wykonywaniu okrężnych ruchów dłonią lub jej mięsistą częścią (wypukłością thenar) w punkcie położonym w połowie odległości między wyrostkiem mieczykowatym a pępkiem (punkt akupunkturowy Zhongwan). Należy wywierać umiarkowany nacisk w stałym rytmie. Każda sesja powinna trwać 10–15 minut i być powtarzana 1–2 razy dziennie.
(2) Qigong: skuteczna metoda zachowania zdrowia w profilaktyce i leczeniu zaburzeń żołądkowych. Qigong sprzyja relaksacji i wyciszeniu, regulując funkcje kory mózgowej i hamując ogniskową pobudliwość. Najskuteczniejszy jest w przypadku psychogennego zapalenia błony śluzowej żołądka. Pacjenci z przewlekłym zapaleniem błony śluzowej żołądka mogą ćwiczyć Neiyang Gong lub Zhislong Gong. Szczegółowe techniki można znaleźć w odpowiedniej literaturze, jednak zaleca się skorzystanie z pomocy wykwalifikowanego instruktora qigong.
(3) Należy zapewnić sobie odpowiednią ilość odpoczynku, ćwiczeń fizycznych i regularny tryb życia.Nieregularny tryb życia, nadmierne obciążenie pracą, wysoki poziom stresu i niewystarczająca ilość snu są istotnymi czynnikami przyczyniającymi się do przewlekłego zapalenia żołądka. Każdy powinien ustalić indywidualny harmonogram w oparciu o wymagania zawodowe, aby zachować regularność. Na przykład kierowcy, którzy nie mogą wrócić do bazy na lunch, mogą mieć pod ręką przekąski, takie jak chleb lub ciastka, aby zapewnić sobie posiłek w porze obiadowej.
(4) Zachowaj pogodne i optymistyczne nastawienie. Depresja, złe samopoczucie i nadmierne zmartwienia często wywołują lub nasilają różne formy zapalenia błony śluzowej żołądka. Wszyscy znamy to z własnego doświadczenia: kiedy jesteśmy uwikłani w kłótnie lub spory z rodziną lub współpracownikami, posiłki tracą swój urok i często po nich pojawia się wzdęcie.