Częstość występowania zaburzeń tarczycy w populacji ogólnej wynosi 7%. Wśród osób z cukrzycą typu 2 odsetek ten wzrasta do 12%, natomiast u pacjentów z cukrzycą typu 1 występuje jeszcze wyższa częstość, sięgająca 33%. Oznacza to, że u jednej na trzy osoby z cukrzycą typu 1 mogą rozwinąć się schorzenia związane z tarczycą.Klinicznie cukrzyca typu 1 jest częściej związana z nadczynnością tarczycy, niedoczynnością tarczycy i zapaleniem tarczycy, podczas gdy cukrzyca typu 2 jest częściej związana z niedoczynnością tarczycy i subkliniczną niedoczynnością tarczycy. W związku z tym osoby z cukrzycą powinny priorytetowo traktować badania przesiewowe czynności tarczycy.
Predyspozycje do zaburzeń tarczycy u osób z cukrzycą mogą wynikać z kilku czynników: 1. Zarówno autoimmunologiczne choroby tarczycy, jak i cukrzyca typu 1 są specyficznymi dla narządów chorobami autoimmunologicznymi, w których pośredniczą komórki T i które mają wspólne mechanizmy immunopatogeniczne.Ponadto podczas stanu katabolicznego występującego u osób z cukrzycą wykorzystanie energii przez komórki pęcherzykowe tarczycy może być upośledzone, co prowadzi do dysfunkcji pompy jodowej. Powoduje to zmniejszenie wychwytu jodu przez tarczycę i osłabienie reakcji na hormon tyreotropowy (TSH), co wpływa na syntezę hormonów tarczycy. 2. Zaburzenia metaboliczne związane z cukrzycą mogą powodować obniżenie poziomu tyroksyny (T4) i trójjodotyroniny (T3) oraz podwyższenie poziomu TSH.Niektóre badania wskazują, że podwyższony poziom insuliny w cukrzycy może stymulować rozrost tkanki tarczycy, prowadząc do jej powiększenia i tworzenia się guzków.
Warto zauważyć, że dysfunkcja tarczycy może odwrotnie wpływać na równowagę metaboliczną u pacjentów z cukrzycą. Na przykład nadczynność tarczycy pogarsza zaburzenia metabolizmu glukozy u diabetyków, podczas gdy niedoczynność tarczycy zwiększa ryzyko hipoglikemii. Oba schorzenia mogą zwiększać ryzyko chorób sercowo-naczyniowych.
Dlatego osoby z cukrzycą powinny poddawać się regularnym badaniom czynności tarczycy, aby szybko wykrywać problemy i otrzymać odpowiednie leczenie. Oba schorzenia są chorobami katabolicznymi charakteryzującymi się podwyższonym podstawowym tempem metabolizmu i zwiększonym katabolizmem. Gdy nadczynność tarczycy pozostaje niekontrolowana, ograniczenia dietetyczne nie powinny być zbyt rygorystyczne. Spożycie kalorii powinno być zwiększone o 5–10 kcal/kg masy ciała w porównaniu z osobami z samą cukrzycą, uzupełnione pokarmami bogatymi w białko, pierwiastki śladowe i witaminy.W odniesieniu do kontroli stężenia glukozy we krwi, w przypadku pacjentów wykazujących znaczną utratę masy ciała zaleca się insulinoterapię, nawet jeśli stan jest kontrolowany za pomocą doustnych leków hipoglikemicznych. Leczenie to powinno być krótkotrwałe, a dawkę insuliny należy stopniowo zmniejszać po ustąpieniu objawów hipermetabolizmu związanych z nadczynnością tarczycy.